Bài 7. Thứ tự thực hiện phép tính – Toán 6

Học xong bài này, con sẽ
  • Nhớ thứ tự thực hiện phép tính: ngoặc – lũy thừa – nhân chia – cộng trừ.
  • Tính giá trị biểu thức nhiều tầng ngoặc.
  • Tìm x trong biểu thức nhiều phép tính; giải toán lời văn bằng một biểu thức.
1. Thứ tự thực hiện

Không có ngoặc: lũy thừa → nhân, chia → cộng, trừ. Có ngoặc: làm trong ngoặc tròn ( ) trước, rồi ngoặc vuông [ ], cuối cùng ngoặc nhọn { }.

Chỉ có cộng, trừ (hoặc chỉ có nhân, chia) thì làm từ trái sang phải: 20 − 5 + 3 = 15 + 3 = 18.

2. Ví dụ từng bước

8 × 5 + 25 × 19 = 40 + 475 = 515.

26 + 2 × [11² − (9 × 2)]: tính ngoặc tròn 9 × 2 = 18, lũy thừa 11² = 121, ngoặc vuông 121 − 18 = 103, rồi 26 + 2 × 103 = 26 + 206 = 232.

Mỗi bước chép lại cả biểu thức, chỉ thay phần vừa tính – sẽ không bị sót.

3. Tìm x trong biểu thức

Coi cụm chứa x là một số, gỡ từ ngoài vào trong. (x + 16) × 9 − 49 = 113: cụm (x + 16) × 9 bằng 113 + 49 = 162; cụm x + 16 bằng 162 : 9 = 18; vậy x = 2.

197 + 7 × x = 211: cụm 7 × x bằng 211 − 197 = 14, nên x = 14 : 7 = 2.

4. Toán lời văn bằng một biểu thức

Mẹ mua 4 bút giá 3 nghìn đồng và 6 vở giá 16 nghìn đồng, đưa 200 nghìn đồng. Tiền trả lại = 200 − (4 × 3 + 6 × 16) = 200 − 108 = 92 nghìn đồng.

Tổng dãy cách đều: 2 + 4 + … + 14 có 7 số hạng, bằng (2 + 14) × 7 : 2 = 56.

Tóm tắt

1. NgoặcLàm trong ngoặc trước: ( ) → [ ] → { }VD: 2 × [10 − (3 + 4)] = 2 × 3
2. Lũy thừaTính lũy thừa trước nhân, chiaVD: 3 × 2³ = 3 × 8 = 24
3. Nhân chiaNhân, chia trước; cộng, trừ sauVD: 5 + 4 × 3 = 5 + 12 = 17
4. Trái → phảiChỉ có cộng trừ (hoặc nhân chia) thì làm từ trái sang phảiVD: 20 − 5 + 3 = 18
MẸO NHỚ CỦA DÊ BÔNGDê Bông nhớ là “Ngoặc – Mũ – Nhân chia – Cộng trừ”. Mỗi bước chép lại cả biểu thức, chỉ thay phần vừa tính, sẽ không bị sót!

Ví dụ có lời giải

Mức 1 · Cơ bảnGiải bài toánMẹ mua 5 cây bút, mỗi cây 6 nghìn đồng và 2 quyển vở, mỗi quyển 15 nghìn đồng. Mẹ đưa 150 nghìn đồng. Người bán trả lại bao nhiêu nghìn đồng?
Xem lời giải
Đáp án: 90150 − (5 × 6 + 2 × 15) = 150 − 60 = 90 (nghìn đồng).
Mức 1 · Cơ bảnBạn Minh tính như sau. Đúng hay sai?89 − 5 × 6 = 59
Xem lời giải
Đáp án: ĐúngNhân trước, trừ sau: 89 − 30 = 59. Vậy khẳng định đúng.
Mức 2 · Vận dụngTìm x178 + 2 × x = 224, x = ▢
Xem lời giải
Đáp án: 232 × x = 224 − 178 = 46, x = 46 : 2 = 23.
Mức 2 · Vận dụngTính giá trị biểu thức9 × 2³ − 30 = ?
Xem lời giải
Đáp án: 429 × 2³ − 30 = 9 × 8 − 30 = 72 − 30 = 42.
Mức 3 · Nâng caoTính giá trị biểu thức975 − [66 + 3²] = ?
Xem lời giải
Đáp án: 900975 − [66 + 3²] = 975 − [66 + 9] = 975 − 75 = 900.
Mức 3 · Nâng caoTính nhanhTính tổng 1 + 2 + 3 + … + 52
Xem lời giải
Đáp án: 1378Có 52 số hạng, ghép số đầu với số cuối: (1 + 52) × 52 : 2 = 1 378.
Dạng bài hay gặp
Đúng hay saiTự tính lại đúng thứ tự rồi so với kết quả đề cho.
Tính giá trị biểu thứcNgoặc – Mũ – Nhân chia – Cộng trừ; từ trái sang phải khi cùng bậc.
Tìm xGỡ dần từng phép tính ở ngoài cùng.
Toán mua bánViết một biểu thức cho cả bài rồi tính theo thứ tự.
Lỗi hay gặp
Tính 20 − 6 × 9 từ trái sang phải: (20 − 6) × 9.Nhân trước, trừ sau: 6 × 9 = 54.
Tính 3 × 2³ thành 6³.Lũy thừa trước: 3 × 8 = 24.
Làm ngoặc vuông trước ngoặc tròn.Làm từ trong ra ngoài: ( ) rồi [ ] rồi { }.
Chỉ có cộng, trừ mà làm phép cộng trước.Làm từ trái sang phải: 20 − 5 + 3 = 18.
Luyện thêm bài “Thứ tự thực hiện phép tính”Trong app Mầm Học: đề mới mỗi lần làm, độ khó tự điều chỉnh, câu sai được ôn lại đúng lúc, sao và huy hiệu, báo cáo tiến bộ cho bố mẹ.
Luyện tập miễn phí
Xem tất cả bài Toán lớp 6